СТАНДАРТ ХАЗАЙЛТ Хэлбэлзлийг тодорхойлох нэг чухал хэмжигдэхүүн бол стандарт хазайлт юм. Стандарт хазайлтыг олох томьёог хийх үйлдлийн дарааллаар нь тооцоолъё. 1) Бүх утгууд арифметик дунджаас хэр хол байгааг ольё. . Үүнийг арифметик дунджаас хазайх хазайлт гэнэ. 2) Арифметик дунджаас хазайлтын квадратыг олно. 3) Дээр олсон бүх квадратуудын нийлбэрийг олно. 4) Квадратуудын нийлбэрийг бүх утгуудын тоонд хуваана. -үүнийг дисперс гэнэ. 5) Дисперсээс квадрат язгуур авна. (Энд дисперс эерэг тоо байна. Учир нь ямар ч тооны квадрат эерэг.) ТОДОРХОЙЛОЛТ. Туршилтын өгөгдлийн дисперсээс квадрат язгуур гаргасан утгыг туршилтын өгөгдлийн стандарт хазайлт гэнэ. Стандарт хазайлт САНАМЖ: Стандарт хазайлт ямагт эерэг тоо байна. элементтэй олонлогийн стандарт хазайлт, _С.Х_ Дараах 3 түүврийн хувьд стандарт хазайлтыг тооцоолъё. Эдгээр олонлогуудын байгаа. _ __ _олонлог: Бүх элементүүд нь 7. Иймд элементүүд нь арифметик дунджаас хазайлтгүй. олонлог: Эндээс _С.Х_ _ _(аравны нарийвчлалтай.) олонлог: Эндээс _С.Х_ (аравны нарийвчлалтай.) олонлог олонлогоос маш их стандарт хазайлттай байна. _ __ _олонлогийн хувьд өөр хэлбэлзлийн хэмжигдэхүүн хэрэглэх нь тохиромжтой. Стандарт хазайлт тархалтуудыг харьцуулахад их хэрэглэгддэг. Мөн стандарт хазайлтыг доорх томьёогоор олж болно. ДАВТАМЖИЙН ХҮСНЭГТ ӨГСӨН ҮЕД СТАНДАРТ ХАЗАЙЛТ ОЛОХ Энд Жишээ 7: 20 өрхийн хүүхдийн тооны тархалтыг доор үзүүлжээ. Нэг өрхийн хүүхдийн тоо дунджаар бол стандарт хазайлтыг ол. Нэг өрхийн хүүхдийн тоо, 1 2 3 4 5 Өрхийн тоо, 3 4 8 2 3 Бодолт. Стандарт хазайлтыг сүүлийн томьёог ашиглан олбол Бүлэглэгдсэн өгөгдлийн стандарт хазайлтыг олохдоо завсрын дундаж утга, -г олно. Жишээ 8: 115 сурагчаас онлайн тестийн шалгалт авчээ. Компьютер асуулт бүрд зарцуулсан хугацааг бүртгэнэ. Дараах хүснэгтэд сурагчид сүүлийн асуултад хариулж дуусахад зарцуулсан нийт хугацааг үзүүлжээ. Хугацаа, ( минут) Давтамж 16 32 42 25 Сүүлийн асуултад хариулж дуусахад зарцуулсан хугацааны стандарт хазайлтыг ол.