 БАТЛАВ. СУРГАЛТЫН МЕНЕЖЕР З.ТУНГАЛАГ ХҮН БАЙГАЛЬ НЭГЖ ХИЧЭЭЛИЙН ТӨЛӨВЛӨЛТ 4-Р УЛИРАЛ Нэгж хичээлийн сэдэв: План ба газрын зураг Зорилго: План ба газрын зургийн таних тэмдгийг ойлгох, ашиглах Зорилт:План ба газрын зургийн таних тэмдгийг ашиглан зурах Сургалтын орчин: Ангид Аргазүй: Харилцан ярилцах, асуудал дэвшүүлэн ярих Нэгж хичээлийн цагийн төлөвлөлт: Хичээлийн сэдэв: Зургийн таних тэмдгийг ашиглая. Түлхүүр үг: План зураг, таних тэмдэг, монгол орны газрын зураг, эгц дээрээс Үйл ажиллагаа- ны үе шат Багшийн үйл ажиллагаа Суралцагчийн үйл ажиллагаа Анхаарах зүйл Сэпэлжүүлэх үе Багш он сар өдрөө тавьж хичээлээ эхэлнэ. Монгол гэр, байшин, модыг эгц дээрээс нь харвал ямар дүрсээр илэрхийлж болох вэ? гэж сурагчдаас асууна. Суралцагчид өөрсдийн төсөөллөөр бодож дэвтэртээ зурна. гэх мэт Арга барил эзэмших үе Сургуулийнхаа эргэн тойронд байгаа зүйлсийг нэрлээрэй. Нэрлэсэн зүйлсийг багш үгээр гарган самбарт тавина. Эдгээрийг ямар дүрсээр илэрхийлж болох вэ? Ямар ямар таних тэмдгээр аль барилга байгууллагыг илэрхийлэхийг ярилцаж тайлбарлана.Багш “Таних тэмдэг” гэсэн сэдвийг гарган тавина. Суралцагчид сургуулийнхаа эргэн тойронд байгаа зүйлсийг нэрлэх Ямар тэмдэг тэмдэглэгээгээр илэрхийлж болохыг суралцагчид хэлэх /Жишээ нь орон сууцыг улаан өнгөтэй, дөрвөлжин дүрсээр илэрхийлсэн байна г.м/ Бататган дадлагажих үе Самбар дээр зүг чигийн таних тэмдгийг байрлуулж зүг чигийг сэргээж ярилцана. Манай сургуулийг эгц дээрээс нь харсан гэж бодвол аль зүгт ямар зүйлс байдаг болохыг / 1, 1-ийг/ дурдан ярилцаад суралцагчдаар дэвтэрт нь зуруулах Багш ширээ бүрээс нэг суралцагчийг гаргаж, таних тэмдгээ ашиглан сургуулийн план зургийг бүтээлгэх Суралцагчид зүг чигийг сэргээн санана. Сурагчид хаана хаана юу юу байдгийг нэрлээд өөрсдөө цаасан дээр сургуулийн план зургийг зурна. Ширээ бүрээс нэг суралцагч гарч самбар дээр таних тэмдгийг ашиглан зүг чигийн дагуу сургуулийн план зургийг байрлуулах Үр дүн Багш суралцагчидтай өөрсдийн дэвтэрт зурсан сургуулийн план зураг, самбар дээр таних тэмдгийг ашиглан бүтээсэн план зурагтай харьцуулан ярилцана. Сурагч бүр өөрийн дэвтэр дээр зурсан зургаа самбар дээрх план зурагтай харьцуулан дүгнэлт гаргаж хэлэх вэ? Дүгнэлт Багш суралцагч бүрт таних тэмдэгтэй холбоотой асуулт өгч хариулт авна. Суралцагч бүр өөрийн авсан асуултандаа хариулах Асуулт хэдэн ч хариулт тай байж болно. Гэрийн даалгавар Асуулт хариулттай хуудас өгч гэрийнхээ ойр орчмын план зургийг зурж ирээрэй Хувилбарт хариултуудаа унших, гэрийн план зургаа зурж ирэх Самбар төлөвлөлт: БАТЛАВ. СУРГАЛТЫН МЕНЕЖЕР З.ТУНГАЛАГ Сэдэв :-Амьтан бүр өөрийн амьдралын орчиндоо зохицсон байдгийг ойлгох -Амьтан ургамлын харилцан хамаарал, идэш тэжээлийн хэлхээг зурж тайлбарлах -Амьдралын орчинд хүний үзүүлэх эерэг сөрөг нөлөөллийг тодорхойлох, байгаль орчноо хайрлан хамгаалах санал санаачилга гаргах Зорилго:Амьдралын орчны бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг судлах, харьцуулах, амьд бие орчиндоо зохицон амьдардгийг мэдэх Түлхүүр үг:Амьдралын орчин, гэрэл, ус, агаар, дулаан, чийгшил, ургамал, амьтан нуугдах орон байр, дасан зохицол, идэш тэжээлийн хэлхээ, энерги, хэрэглэгч, задлагч, өвсөн ба махан идэштэн, махчин ба золиос, байгаль болон хүрээлэн буй орчинд үзүүлэх хүний нөлөө, хог хаягдал, хогийг багасгах, дахин ашиглах, дахин боловсруулах,ангилан ялгах Зорилт: 1 .Амьтдын амьдралын орчинг судлах 2. Амьд бие орчиндоо хэрхэн зохицдогийг мэдэх 3. Амьтан ,ургамал идэш тэжээлээрээ хэрхэн холбогддогийг судалж мэдэх 4. Байгаль хайрлан хамгаалах сэтгэлгээг төлөвшүүлэх 5. Хог хаягдал багасгах арга замуудыг хэлэлцэн ,хүрээлэн буй орчноо цэвэр байлгахад хүн бүрийн оролцоо чухал болохыг ухаарах Хичээл 1 Сэдэв: Амьтдын амьдралын орчин Зорилго:Амьтдын амьдрах орчинг ажиглан таньж мэдэх аргад суралцах Алхам: 1.Таамаглал дэвшүүлэх 2.Үйл ажиллагаагаа төлөвлөх 3.Ажиглах харьцуулах 4.Бүтээл хийж тайлбарлах 5.Дүгнэлт гаргах Үйл ажиллагаа1.Амьтад сугалж баг болон суух Үйл ажиллагаа 2.Яагаад нэг баг болж суусан тухай ярилцах Үйл ажиллагаа 3. Тэгвэл өнөөдөр юуны тухай үзнэ гэж бодож байна Үйл ажиллагаа 4. Хичээлийн сэдэв, зорилго, алхмаа танилцуулна. Алхам 1. Амьтдын амьдралын орчны тухай та нар юу гэж бодож байна вэ? / самбарт бичих/ Алхам 2.Үйл ажиллагаа төлөвлөх - Багш нь та нарт одоо нэг бичлэг үзүүлнэ. -Анхааралтай ажиглах. -Ажигласнаа тэмдэглэж, ярилцана. -Мэдээлэл солилцож, сонсох -Мэдэж авснаа хэрэглэх Алхам 3.Ажиглах, харьцуулах -Бичлэгээ анхааралтай үзнэ. -Амьтад хаана амьдарч байна вэ? -Идэш хоол нь юу вэ? -Онцлог нь юу вэ? Алхам 4 Ажигласнаа ярилцан тэмдэглээд бусад багтаа ярьж өгөөрэй. Бусад багууд нэмэх зүйл байвал нэмж болно. Нэмэлт мэдээлэл уншицгаая. -Амьтад амьдрахад юу юу чухал байна вэ? Хоол үүр агаар гэрэл дулаан Эдгээр нь бүх амьтад ижил байна уу? Яагаад өөр өөр байна вэ? Амьдарч байгаа газар говь хангай ус хүйтэн туйлыг юу гэх вэ? Амьдардаг газрыг ............ Амьдралын орчин гэж юуг хэлэх вэ? -Дасгал ажиллая.Хэрчмэл цаасан дээрхийг бөглөөрэй. Амьдралын орчин урлацгаая. Урласнаа тайлбарлая. Алхам 5 Амьдралын орчинг та нар юу гэж бодож байсан байна вэ? Юуг хэлж байна вэ? Юуг нэмж ойлгосон бэ?. Амьтад хаана амьдардаг вэ? Амьдардаг газрыг юу гэх вэ? Гэрт:Нэг амьтны амьдралын орчин зурж ирээрэй. Хичээл 2 Зорилго: Ургамлын амьдралын орчныг судалж мэдэх Хичээлийг туршилт ,ажиглалт ,харьцуулалт хийж явуулна.Эндээс -Амьтан ургамлын төсөөтэй ба ялгаатай талуудыг харьцуулах -Амьд организм мэнд үлдэх арга замуудыг үнэлэх -Байгальд үзүүлэх хүний нөлөөг ухаарах юм. Туршилтын хэрэглэгдэхүүн:Багш урьдчилан сургууль орчмын гэрэлтэй сүүдэртэй, хуурай чийглэг, дулаан хүйтэн, ургамал ихтэй багатай орчнуудыг судлан ,товлосон байна. Явц:-Амьтдын амьдралын орчны талаар юц мэдэх вэ? Ярилцах 1.Сонгосон талбайд гэрэл хэр тусч байгааг ажиглах судлах -Орчны агаарын дулаан температур юунаас хамаарах вэ? Сурагчид:Гэрэлтэй газар дулаан, сүүдэртэй газар хүйтэн сэрүүн 2.Хөрснөөс дээж авч шинжлэх чийг, өнгө, шинж чанар ,ургамал, элс, шавар, амьтан, үндэс, чулуу гэх мэт -Хөрс яагаад ялгаатай байгаа вэ? С:Хөрсний бүтэц -Хөрсний чийг юунаас хамаарах вэ? С:Сүүдэр газар чийгтэй,бас бороо орсон үед усалсан үед чийгтэй. 3.Ургамалжилтын хэмжээг тогтооно. -.Ямар газар аль талбайд ургамал сайн ургах вэ? Чииглэг, дулаан орчинд 4.Амьтан ургамлын олон цөөн, их багыг судлах -Хаана амьтан элбэг байдаг вэ? Багаараа хамтран дүгнэлт гарган танилцуулах Ургамал ихтэй, нуугдах газар Бүтээлч даалгавар :Амьдралын төрөл бүрийн орчны тухай мэдээлэл цуглуулан танилцуулах Хичээл 3 Сэдэв :Амьд бие орчиндоо хэрхэн зохицдог вэ? Зорилго:Амьд биеийн болон зан үйлийн онцлог нь тэдэнд орчиндоо зохицон амьдрахад хэр тустай байдгийг мэдэх Түлхүүр үг:Дасан зохицол, бие махбодийн дасан зохицол, зан үйлийн дасан зохицол Хичээлийг ажиглалт туршилтын аргаар явуулна. 1.Ургамал орчиндоо зохицох Усан цэцэг ,өөр цэцэг харьцуулан ажиглуулна. Хаана ургадаг юу нь ижил юу нь өөр тухай ярилцана -Ургамлын улирлын өөрчлөлтийг зураг дээр ярилцана. -Намар яагаад навч шарлан унадгийг судлан туршилт хийж мэдэх Дулаан биш харин гэрэлтүүлэгтэй холбоотой. 2.Амьтад орчиндоо хэрхэн зохицдог вэ? -Амьтдын өнгө хэрхэн солигддог вэ? Амьтдын биеийн өнгө нь хоол болох амьтандаа ойртох боломж олгоно -Амьтад усанд амьдрахад хэрхэн зохицдог вэ? Усанд амьдардаг учраас биеийнх нь хэлбэр загастай төстэй болсон -Амьтдын хөдөлгөөн түүнд ямар ашигтай вэ? -Хөдөлгөөн нь биеэ хамгаалахад хэрэгтэй. -Амьтад ямар зүйлд судалцдаг вэ? Амьдрах бүхий л зан үйлд суралцдаг Биеэ хамгаалах,ан хийх, хоолоо олж идэх Хүн ч бас орчиндоо дасан зохицохын тулд илүү олон зүйлд суралцах хэрэгтэй болдог гэсэн дүгнэлт гаргана