1.Бид өөр өөрийн онцлогтой 2.Бататгал 3.Давуу ба сул тал 4.хүмүүсийн хамтын амьдрал 5.Ганц хүн гал болдогггүй 6.Бид хамтын амьдралаа хэрхэн зохион байгуулдаг вэ? 7.Бидний хамтын амьдралын дүрэм 8.Дүрэм ба хариуцлага Сэдэв: Бид өөр өөрийн онцлогтой, бас адилхан -2цаг Зорилго: Сурагч хувь хүний өвөрмөц онцлог, ялгаа, үүргийн тухай зөв төсөөлөх, тайлбарлах, өөрийн үнэлэлт өгөх чадвартай болох. Зорилт: Сурагчдын төсөөлөлд тулгуурлан хувь хүний өвөрмөц онцлог чанар, авьяас чадвар, сонирхол оролцооных нь талаар зөв төсөөлөл, мэдлэг эзэмшихэд нь дэмжлэг үзүүлэх. Сурагч хувь хүн өөрийгөө таних, өөрийгөө бодитой үнэлэх, өөрийн давуу талыг илрүүлэн хөгжүүлэх замаар хамт олон нийгмийн идэвхтэй гишүүн болж, өөрөө ч амжилтад хүрдэг талаар сэдэл, хандлага, үнэлэлттэй болох. Арга зүй: № Үйл ажиллагаа хугацаа Хүрэх тодорхой үр дүн 1 Сурагч өөрийн хамгийн сайн 3 зан чанарыг жагсааж бичнэ. Багаар зохион байгуулж, өөрсдийн нь гаргасан жагсаалтыг хэлэлцэж, бие биенийхээ сайн зан чанарын ялгаа, нийтлэгийн талаар харилцан мэдээлэл солилцож болно. 15 мин Сурагч бүр хувийн зан чанарынхаа сайн талыг зөв төсөөлөх, түүндээ өөрийн үнэлэлт өгөх наад захын чадвартай болно. 2 - Сурах бичгийн тухайн талын “ Уншаад, ярилцаарай” хэсгийг нийт сурагч уншина. Эл бичвэрээс хувь хүн өөрийгөө таних, үнэлэх, хүндлэх талаар мэдсэн зүйлээ тухайн талын өөрийгөө эерэг болон сөрөг үнэлдэг хүний дүр төрхтэй харьцуулан ярилцана. - Миний давуу тал “Мод” –ны зураглалыг сурагч бүр хийж , ширээ, ширээнийхээ сурагчтай өөрсдийн давуу, үнэт чанарын талаар санал солилцоно. 25 мин Сурагч хувь хүн өөрийгөө таньж мэдсэнээр өөрийгөө хүндлэх, үнэлэх, өөрийн эерэг чанар, давуу талыг нээн хөгжүүлэх наад захын чадварт суралцсан байна. 3 -Сурах бичгийн тухайн талын тохиолдлыг тус бүрдээ шинжилнэ. -Тухайн тохиолдлын 3 асуулт буюу даалгаврыг нийт сурагч гүйцэтгэнэ. 20 мин Амьдралын жишээ, тохиолдлыг шинжлэх замаар тодорхой хүний ухаан, сайхан сэтгэлээс тухайн сурагч суралцахад нь алхам болно. 4 Сурагчдад өөрийнх нь онцлог, үнэт чанарыг мэдрүүлэх, бусдын сайн чанарыг илрүүлэх, үнэлэх зорилгоор сурах бичгийн тухайн талын дасгалыг гүйцэтгүүлнэ. 10 мин Сурагч өөрийгөө болон бусад сурагчдыг хүндэтгэх, эерэг хандах, бусадтай адил нийтлэг хэрэгцээ, сонирхол, хүсэлтэйгээ мэдэрсэн байна. 5 -Дээрх дасгалаас ургуулан, багш сурагч хувь хүний манлайлал, түүнийгээ хөгжүүлэх талаар товч ярилцана. -Хувь хүний онцлог, үүрэг, хувь хүн өөрийгөө үнэлэх дүр төрх зэрэгт тулгуурлан, тухайн 2 цагийн хичээлийн гол санааг дүгнэн, хэлэлцэж болно. 10мин Өөрийн эерэг чанар, давуу талаараа бусдыгаа үлгэрлэх, манлайлах наад захын чадварт суралцсан байна. Үйл ажиллагаа 1 -Хувь хүн өөрийн давтагдашгүй онцлогтой, бас ялгаатай болохыг сурагчид өөрсдийн хамгийн сайн зан чанарыг жагсаан бичсэндээ тулгуурлан, эргэцүүлэн хэлэлцэнэ. -Бие биенийхээ сайн зан чанарын ялгаа, нийтлэгийн талаар харилцан мэдээлэл солилцож, харилцан суралцахын сацуу хувь хүн өөрийгөө таних тухай сурах бичгийн “ Уншаад, ярилцаарай” хэсгээс тодотгон уншиж, ярилцана. -Ангийн сурагчдыг багаар зохион байгуулж “ Энэ бол би” тоглоом тоглуулж болно. Тоглоомын зорилго: Сурагчид зураг зурах замаар өөрийнхөө онцлогыг тодруулах, мөн хувь хүний ялгаатай байдлыг илрүүлэхэд туслах, ялгаатай хүмүүст урам хайрлах. Багшийн бэлтгэх зүйл: Сурагч бүрт холбогдох зураг, цаас, өнгийн харандаа, бал, усан будаг, сурах бичгийн тухайн тал Тоглоомыг хэрхэн тоглуулах вэ? · Сурагч бүр өөрийн нэрийг цаасан дээр бичээрэй. · Нэрээ өнгийн харандаагаар будах болон ямар нэг аргаар гоё болгоорой. · Өөрийн дуртай газар нутаг, тоглоом, хоол хүнс зэргээ нэрээ тойруулан зураарай. · Зургаа зурсны дараа бүгд тойрон сууж, сурагч бүр өөрийн нэрийг бусдадаа харуулж, тэдэнд сонирхдог зүйлээсээ тайлбарлаарай. · Бас “Энэ бол бид” гэсэн нэр өгч бүтээлээ анги, эсвэл сургуульдаа байрлуулж болно. Асуулт: · Бидний зурсан зургууд ижил байна уу? · Яагаад өөр өөр байна вэ? Тайлбарлана уу. · Бүх зургийг адилхан зурах боломжтой юу, үгүй юү? Тийм бол яагаад? Үйл ажиллагаа 2 · Хувь хүн өөрийгөө таних, үнэлэх, хүндлэх талаар мэдсэн зүйлээ ашиглан сурах бичгийн тухайн тал дахь харьцуулсан хүснэгтийн (Өөрийгөө эерэг болон сөрөг үнэлдэг хүний дүр төрх) мэдээллийг өөрсдийнхөө талаарх эерэг ба сөрөг үнэлгээтэйгээ жишин ярилцаад бичээрэй. · Сурагч бүрт өнгийн харандаа тараан өгч, миний давуу тал “Мод”-ны зураглал хийж , (Сурах бичиг дэх зургийг ашиглан ) ангийн хананд байрлуулан ярилцаж, багшийн чиглүүлгээр өөрсдийн давуу тал, үнэт чанарын тухай санал бодлоо солилцож болно. · Үйл ажиллагаа 3 · Сурах бичгийн тухайн талын тохиолдлыг тодорхой хугацаанд уншиж, сурагч тус бүрдээ тунгаан бодож, асуулт буюу даалгаврыг гүйцэтгэж, өөрсдийн үзэл бодол, саналаа харилцан солилцож, багшийн зөвөлгөөний дагуу мэтгэлцэж болно. Мөн өөрсдөө богино хэмжээний тохиолдол зохион, хэлэлцэж болно. · Сурагчдад өөрсдийнх нь онцлог, үнэт чанарыг мэдрүүлэх, бусдын сайн чанарыг илрүүлэх, үнэлэх зорилгоор сурах бичиг дэх дасгалыг “Өөрийгөө болон бусдыг хэрхэн үнэлэх вэ?” нэрийн дор гүйцэтгүүлж болно. Үйл ажиллагаа 4“Өөрийгөө хэрхэн үнэлэх вэ? “ дасгалаас ургуулан, багш сурагч хувь хүний манлайлал, сурагч манлайллаа хэрхэн хөгжүүлэх талаар Монголын нэрт хүмүүсийн амьдралын намтар, түүхийн жишээ, дүрс бичлэг, бас холбогдох ном, бүтээлээс сонирхолтой баримт иш татан, ярилцаж болно. Хувь хүний давтагдашгүй онцлог, үүргийг харуулсан кино, дүрс бичлэгийг сонгон үзүүлэх замаар тухайн хичээлээр олох, гол төсөөлөл, чадварыг дүгнэн цэгцлэнэ. Мөн сурах бичиг дэх гэрийн даалгаврыг бүтээлч гүйцэтгэхийг аргачлан зөвлөнө СЭДЭВ: Хүмүүс хэрхэн хамтран амьдарч ажилладаг вэ? 80мин ХҮРЭХ ҮР ДҮН: Хүмүүсийн хамтын амьдралын жишээнд тулгуурлан хамтаар /нийгмээр/амьдрахын учир шалтгааныг ойлгох ҮР ДҮНД ХҮРЭХ АЛХМУУД: Ø Үлгэрийн баатруудын онцлогийг тайлбарлах Ø Эртний хүмүүсийн амьдралын тухай төсөөлөлтэй болох Ø “Ганц мод гал болохгүй Ганц хүн айл болохгүй” зүйр үгийн утгыг тайлбарлах Ø Бүлгийн тухай ойлголттой болох Ø Бид хэрхэн харилцдаг вэ? загварыг тайлбарлах Ø Дүгнэлт Багшийн бэлтгэх зүйл Сурагчдын хийх үйл Багшийн анхаарах зүйл ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА:1 _БАГШИЙН ЧИГЛҮҮЛЭГ _ ü Сэдэв,үр дүн, /дэлгэцэнд/ ü түлхүүр үг /хэрчмэлээр/ ü Үлгэрийн баатруудын зураг /хүүхэд бүрт/ ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА:2 ü Эртний хүмүүсийн амьдралын зураг /дэлгэцэнд/ ü Баримт /сурах бичиг ü Учир шалтгааны асуулт / дэлгэцэнд/ ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА:3 ü “Ганц мод гал болохгүй Ганц хүн айл болохгүй” зүйр үг /дэлгэцэн дээр / ü Алжаал тайлах дасгал “Хэрвээ сайхан амьдарч байвал” дуу ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА:4 ü Бүлгийн тухай зураг /гэр бүл,баг, хамт олон/ баг бүрт баримт/ сурах бичгээс/ ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА: 5 ü Харилцаа загвар /зургаар/ ü Дүгнэлт нийгэм /хэрчмэлээр/ ü Гэрийн даалгавар /сурах бичгээс/ v Сурагчид нэг нэгээрээ зургийг ажиглан ангилан ялгаж дараа нь багаар ажиллаж багаас нэг сурагч тайлбарлана v Эртний хүмүүсийн зургийг ажиглаж өөрсдийн бодлоо илэрхийлэх v Эртний хүмүүсийн мэдээллийг сурах бичгийн 35-р хуудаснаас уншиж зурагтайгаа холбон тайлбарлах v Багшийн асуултын дагуу ярилцаж дүгнэх v “Ганц мод гал болохгүй Ганц хүн айл болохгүй” зүйр үгийн утгыг тайлбарлаж бичих,багийнхандаа уншиж өгөх v Багш Алжаал тайлах дасгал “Хэрвээ сайхан амьдарч байвал” дуут дасгал хийх v Баг бүр өгсөн зургийг ажиглан ямар утгатай зураг болохыг тайлбарлах v Бүлгийн мэдээллийг сурах бичгийн 35-р хуудаснаас уншиж зурагтай холбон тайлбарлах v Харилцааны тухай зураг ашиглан тайлбарлаж ярилцана. v Хичээлийн дүгнэлт v Гэрийн даалгавар сурах бичгийн 37-р хуудасны асуулт 1,2-ыг ажиллах · Сурагчдын хэрхэн төсөөлж байгааг ажиглах · Сурагчдын санал бодлыг анхааралтай сонсох · Төсөөлөн зохиолгохын тулд дөхүүлэх асуулт хэрэглэх · Багийн үйл ажиллагаанд хяналт хийх · Сурагч бүрийн оролцоог ажиглах · Сурагчид өөрөө өөрийгөө үнэлэх Сэдэв:Бидний хамтын амьдрал ба дүрэм 40мин Зорилго:-Дүрэм журмыг амьдралд хэрэгжүүлэх нөхцлийг судлан шинжлэх,дүрэм журмыг зохиох,шийдвэр гаргахад оролцохЗорилт:-Амьдарч буй орчиндоо тохирсон дүрэм,журам боловсруулж,дүрэм журам гэж юу болох талаар мэдлэг бүтээх --Өөрийн оролцож зохиосон дүрэм журмаа амьдралд хэрэгжүүлэх чадвар дадал эзэмших -Бусдыг хүндэтгэх,өөрийн үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх -Хамтран шийдвэр гаргах,мэдээлэл боловсруулах дүн шинжилгээ хийх Хичээлийн хэрэглэгдэхүүн:Сурах бичиг,үзүүлэн,ТӨМ Арга зүй:Харилцан ярианы арга,асуултын арга хугацаа Багшийн үйл ажиллагаа Сурагчийн үйл ажиллагаа Анхаарах зүйл Сэргээн санах үе 10 мин -Манай сургууль,хичээлийн танхим,ногоон гэрэл цагаан шугам,манай гудамж сэдвээр ярилцаарай. -Та нар сургууль анги танхим,гэр орондоо мөрддөг дүрэм журмуудын нэрсийг жагсаан бичнэ үү? -Багууд өөрсдийн сугалан авсан сэдвийн үйл явдлыг бусад багуудад ярьж өгнө. -Сурагчийн ярьсныг сонсоод бусад багийн гишүүд санал бодлоо хуваалцана. Утга санааг ойлгуулах үе 20 мин - Сурах бичиг хуудас-40 уншаад ярилцаарай сэдвийг уншаарай.3 сурагчийг төлөөлөн уншуулна. -Дүрэм журам яагаад хүний амьдралд өдөр тутам үйлчилж байдаг вэ? -Дүрэм журам байхгүй бол олон нийтэд ямар үр дагавар бий болох бол.... Та нар юу гэж бодож байна вэ? -Сурагчид өөрсдийн бичсэн дүрэм,журмаа бусдадаа уншиж өгнө. -Санал бодлоо солилцоно. Бататгах үе 5 мин 1.Дүрэм гэж юу вэ? Дүрэм бидний хамтын амьдралд ямар тустай вэ? 2.Дүрэм бидэнд хэрхэн тусалдаг вэ? Жишээ гарган ярилцаарай. 3.Бид дүрмийг яагаад заавал биелүүлэх хэрэгтэй вэ?Дүрмийг биелүүлэхгүй байх юм уу зөрчвөл ямар үр дагавар гарах бол? Сурагчид багаараа хамтран ярилцана. Бусад багуудтай санал бодлоо солилцоно. Дүгнэх үе 4 мин Өнөөдрийн үзсэн сэдвээ нэгтгэн дүгнээрэй. -Дүрэм журам гэж юу вэ? -Зөрчвөл яах вэ? Сурагчид дүрэм,журмаа мэдсэнээр өөрийн эрх үүргийг мэдэх,эрх ашиг сонирхлоо хамгаалах,бусадтай хамтран ажиллах чадвар,дадлыгэзэмшиж сурна.Зөрчвөл хариуцлага хүлээж ,хүлээлгэж сурна. · Гэрийн даалгавар- Багууд сурагчийн мөрдөх үлгэрчилсэн дүрмийн төсөл хийж ирэх /1ми ДАДЛАГАЖИН ЧАДВАРЖИХ ХИЧЭЭЛ -80мин ХЭРЭГЛЭГДЭХҮҮН: А3 Цаас, мөнгөн дэвсгэрт, цагаан самбар, гэрлэн дохио,зурагт үзүүлэн, ажлын хуудас v АРГА ЗҮЙ: Тоглоомын, багаар ажиллах, бод хамтар хуваалц, АДШ, v ЯВЦЫН ҮНЭЛГЭЭ: Фийдбак, алга таших, эрхий хуруу, цагаан самбар,сэтгэгдлийн цаас Бидний ярилцах зүйл Хүмүүс бид хамтын амьдралын дэг журмаа өөрсдөө тогтоож , баталж,мөрддөг тухай Түлхүүр үг Дүрэм, хариуцлага, зөрчил Чадвар Дүрэм мөрдөх, сахих, дүрэм зохиох СЭДЭЛЖҮҮЛЭЛТ v Өмнөх мэдлэг дээрээ тулгуурлан зургийг ажиглан ярилцацгаая. Баг бүр өөрт оногдсон зургийн дагуу ярилцан тайлбарлана Таамаглал дэвшүүлэн ярилцацгаая. 1. Дүрэм гэж юу вэ? 2. Дүрэм бидэнд хэрхэн тусалдаг вэ? 3. Бид яагаад заавал дүрмийг биелүүлэх хэрэгтэй вэ? Дүрэм зохиоцгооё. Баг бүр сугалсан сэдвээр дүрэм зохионо. -Манай гэр бүл -Манай сургууль,анги -Ногоон гэрэл цагаан шугам -Суралцагч _Суралцагчийн мөрдөх дүрэм_ Хичээлдээ ирэхдээ дүрэмт хувцастай байх Суралцагч ямар нэгэн шалтгаанаар хичээлд ирээгүй тохиолдолд анги удирдсан багшид заавал мэдэгдэж, шаардлагатай магадлагааг ирүүлнэ... _ __ГЭР БҮЛДЭЭ МӨРДӨХ ДҮРЭМ_ v Ээж аав, гэр бүлийн гишүүддээ тусална. v Даалгавраа хийж дуусаад 1 цагаас хэтрэхгүй зурагт үзэх, компьютер тоглох v 7 хоногт 1 удаа кино, үзвэр үзэж байх v Эвтэй байх _ _ _ЗАМЫН ХӨДӨЛГӨӨНД МӨРДӨХ ДҮРЭМ_ _ _Гарцтай газраар зам хөндлөн гарах__ v Ногоон гэрлэн дохио ассан үед зам хөндлөн гарах v Авто машин болон автобуснаас буугаад араар нь тойрч зам гарна. v Замын хажууд тоглож болохгүй. № Та хэр зэрэг хариуцлагатай вэ? тийм заримдаа Үгүй 1 Та хичээлд явахын өмнө цүнхээ шалгадаг уу? 2 Таны хичээлийн хэрэглэл бэлэн байдаг уу? 3 Та хэрэгцээтэй зүйлээ гэртээ мартдаг уу? 4 Эхний цагийн хичээлд хоцорч ирдэг үү? 5 Та зам хөндлөн гарахдаа ногоон гэрлээр гардаг уу? 6 Даалгавраа хийх гээд төлөвлөсөн үед найз тань тоглохоор ирвэл татгалзаж чадах уу? 7 Танд гэртээ хийх ажлын хуваарь бий юу? 8 Ойрын үед хийх зүйлээ төлөвлөдөг үү? 